Aussprache der Zeichen des erweiterten Alphabeths zum neuen Testament auf Zentralaargauisch

 

 

Vokale     Beschreib, Vergleichswörter in  Hochdeutsch            Vergleichswörter in

                   oder gemäss Angabe.                                               Zentralaargauisch

a            wie a in Name, hallo                                             hallo

ä            lang, laut, wie A in engl. Aberdeen                          Bär

æ           lang, dunkel, wie ä in Bär oder ähnlich                     Matæ-us

e            kurz, wie e in Name oder genug                              setzê (sitzen)

ê            kurz, tiefe Tonlage, wie e in Name                          zämê (zusammen)

è            wie e in gerne, oder bestens, heller als æ                 dè (der) oder bèssèr (besser)

i             halbguttural, wie y in engl. liberty                           I (ich) oder sini (seine)

ï             hohe Tonlage, wie i in bitte oder sitzen                    sïïni [betont] (seine)

î             guttural, tiefe Tonlage, wie ы in russ. новый             häilîg (heilig)

o            wie o in Gott oder doppelt oder geschlossen             Godd

ô            wie o in Ofen oder Boden oder ohne                        Sôôn

ò            wie o in offen oder Hoffnung                                  Hòffnig

õ            wie o in oder fr. Auvergne                                     õnd (und) oder fõ (von)

å            wie o in engl. Lord oder a in engl. all                       Ååbe (Abend)

ö            hell, wie ö in öffnen oder Glöckner                          Glöggli (Glöckchen)

ø            dunkel, wie Öfen oder e in fr. petit                          Føn (Föhn)

u            wie u in Butter                                                    Muur (Mauer)

ü            wie ü in Münster                                                  züüg (Zeug)

äi           wie ei in Ei                                                         ddräie (drehen)

ey          wie ei in engl. eight                                              frey (frei)

öi           wie eu in euch                                                    öisi (unsere)

äu          wie ow in engl now                                              bläu (blau)

 

Konsonanten

 

bb          weiches p wie p in it. pittura oder p in fr. hôpital       bblatz (Platz)

ch          wie j in span. rojo                                      Chôchichäschddli (Küchenkästchen)

dd          weiches t wie in fr. détail oder fr. totale                  ddòddal (total)

ng          wie ng in singen                                                  sengê (singen)

sch         wie in Fisch oder Schiff                                         Fesch (Fisch)

tsch       wie in Matsch oder tschau                                    tschäu (tschau)

dsch       wie j in engl. job                                                  dschob (Job)

 

Die übrigen Konsonanten entsprechen der Aussprache im Hochdeutsch

Gross- und Kleinschreibung wurde vom Hochdeutschen übernommen.

Betonte Vokale werden fett gedruckt, steht der Text bereits schon in Fettdruck, werden betonte Vokale in der Schriftgrösse um 2 Punkte grösser gesetzt.

 

Der Buchstabe v wird gänzlich vermieden, um die Aussprache eindeutig zu halten.

Auf x wird verzichtet, um der ethymologischen Herkunft von gs-Lauten gerecht zu werden.

Der Buchstabe c kommt nur in ch oder sch vor.

Der Buchstabe y wird nur im Zusammenhang mit ey verwendet, ansonsten wird er vermieden, um die Aussprache eindeutig zu halten.

Der Diphtong ei wird vollumfänglich durch äi oder ey ersetzt, damit die Ausprache sofort klar ist. Auch die Buchstabenkombination von st und sp sollten im Text nicht vorkommen, weil im Zentralaargauischen nur Ausprachen von schdd und schbb existieren. Ebenfalls inexistent sind im Zentralaargauischen die Diphtonge au (wie blau im Hochdeutschen) und øi (wie øi (euch) auf Ostschweizerdialekt).

 

Es kommt durchaus vor, dass ein und das selbe Wort nicht in jeder Satzposition gleich geschrieben wird, weil es anders ausgesprochen oder betont wird.

 

S‘ Èfangeeliõm nach Matæ-us

 

 

 

 

Dè Schddammbäum fõ Jeesus

 

1 S‘ Bch fõ dè Abschddammîg fõ Jeesus Chreschddus, èm Sôôn fõm Daafïdd, èm Sôôn fõm Abrahamm.

2 Dè Abrahamm hèdd dè Isaak züügt. Dè Isaak hèdd dè Jakôb züügt. Dè Jakôb hèdd dè Juudaa õnd sïnï Brüèdèrê züügt. 3 Dè Juudaa hèdd medd dè Tamar dè Pèrèz õnd dè Sèrah züügt. Dè Pèrèz hèdd dè Hèzron züügt. Dè Hèzron hèdd dè Aram züügt. 4 Dè Aram hèdd dè Amminadab züügt. Dè Amminadab hèdd dè Nahason züügt. Dè Nahason hèdd dè Salmon züügt. 5 Dè Salmon hèdd medd dè Rahab dè Bôas züügt. Dè Bôas hèdd medd dè Rut dè Jõbèd züügt. Dè Jõbèd hèdd dè Isai züügt. 6 Dè Isai hèdd dè Daafïdd züügt, Dè Daafïdd hèdd medd dè Fräu fõm Uriia dè Salômô züügt. 7 Dè Salômô hèdd dè Rehabeam züügt. Dè Rehabeam hèdd dè Abiia züügt. Dè Abiia hèdd dè Asaf züügt. 8 Dè Asaf hèdd dè Jôsafat züügt. Dè Jôsafat hèdd dè Jòram züügt. Dè Jòram hèdd dè Usiia züügt. 9 Dè Usiia hèdd dè Jôatam züügt. Dè Jôatam hèdd dè Ahas züügt. Dè Ahas hèdd dè Hiskia züügt. 10 Dè Hiskia hèdd dè Manasse züügt. Dè Manasse hèdd dè Amòs züügt. Dè Amòs hèdd dè Jôsia züügt. 11 Dè Jôsia, abêr, hèdd dè Jôjachin õnd sïnï Brüèdèrê züügt e dè Ziidd fõ dè Wäggfüèrîg õf Babilòn. 12 Nach dè Wäggfüèrîg õf Babilòn hèdd dè Jôjachin de Schealti-el züügt, dè Schealti-el hèdd dè Sèrubbabèl züügt, dè Sèrubbabèl hèdd dè Abihud züügt, dè Abihud hèdd dè Èljakîm züügt, dè Èljakîm hèdd dè Asôr züügt, 14 dè Asôr hèdd dè Zadok züügt, dè Zadok hèdd dè Achim züügt, dè Achim hèdd dè Èlihud züügt, 15 dè Èlihud hèdd dè Èlèasar züügt, dè Èlèasar hèdd dè Matan züügt, dè Matan hèdd dè Jakôb züügt, 16 dè Jakôb hèdd dè Jôsèf züügt, dè Maa fõ dè Mariia. Fõ erè esch dè Jeesus, dè Chreschddus, gebôôrè wôôrdè. 17 Fõm Abrahamm bes zõm Daafïdd sends zämê frzä Gschlächddèr, õnd fõm Daafïdd bes zõ dè Wäggfüèrîg õf Babilòn sends äu fièrzä Gschlächddèr, õnd fõ dè Wäggfüèrîg õf Babilòn bès zõm Chreschddus sends nòmòl frzä Gschlächddèr.

 

D’Gebôrdd fõ Jeesus

 

18 Medd èm Uursprõng fõ Jeesus Chreschddus esch ès abêr sô: Sïnï Mddèr, d’Mariia, esch medd èm Jôsèf fèrlobbt gsii, abêr nò befòr sï ghüròòddè händ, esch ès bbassrdd, dass sï fõm häilîgè Gäischdd ès Chend èrwaarddedd hèt. 19 Dè Jôsèf, erè Maa, esch abêr èn gerächddê Maa gsii, õnd hèdd sï ned wèllê blôôssschddèllè, abêr èr hèdd sï wèllê häimlèch fèrlòò. 20 Wôn‘èr seech das sô øbèrläidd hèt, eschèm èn Ängêl fõm Hèrr em Ddräum èrschenê õnd hèdd gsäit: Jôsèf, Sôôn fõm Daafïdd, hèb kè Angschdd, d‘ Mariia, dïnï Fräu zõ deer z‘nææ! Das Chend, wõ sï èrwaarddet, esch fõm häilîgè Gäischdd. 21 Sï weerdd èn Sôôn øbèrchôô, ddèm sèllsch du dè Namê Jeesus ggææ, èr weerdd nämlêch sïs Fòlk fõ sïnè Søndè befreyè. 22 Daas allès esch bbassrdd, damèdd èrfølldd weerdd, was fõm Hêrr dõr dè Pròfeedd aakøndîgèdd wôôrdèn‘esch: 23 „Lõg, d‘ Jôngfräu weerdd schwangèr wäärdê õnd èn Sôôn õf d‘ Wäldd brengè, dèm wäärdê sï Immanuel säägê.“ Das häissdd øbèrsètzt: Godd medd öis. 24 Wõ dè Jôsèf fèrwachèdd esch, hèdd èr gmacht, was em dè Ängèl fõm Hèrr befòlê hèt, und hèdd sïnï Fräu zõ seech gnåå. 25 Abêr èr hèdd sï ned aaglängdd, bès sï erè Sôôn gebôôre ghaa hèt; õnd èr hèdd‘èm dè Namê Jeesus ggææ.

 

 

D‘Aschddrôlôôgê õs èm Mòrgèland

 

2 Wõ dè Jeesus z’Beeddlêhèm e dè Ziidd fõm Kønig Hèrôôdês gebôôrè wôôrdèn‘esch, lõg, dõ send Aschddrôlôôgê õs èm Mòrgèland õf Jêrusalèm chôô, õnd händ gfrogdd: 2 “Wôô esch dè Kønig fõ dè Jôdè, wõ gebôôrè wôôrdèn‘esch? Mer händ drõm èn Schddärn em Mòrgèland gsee õnd send chôô õm èn z’hõldigè. 3 Wõ dè Kønig Hèrôôdês daas ghøørdd hèt, esch èr fèrschròckê õnd medd eem ganz Jêrusalèmm; 4 õnd èr hèdd alli Obèrprièschddêr õnd Gsètzêsleerêr zämêggrüèfdd õnd hèdd sï gfrogdd, wõ dè Chreschddus ächdd õf d‘ Wäldd sell chôô.  5 Sîî händ èm gsäit: Z’Beeddlêhèm, z‘ Judææa wel dè Pròfeedd gschrebê hèt: 6 „Õnd duu, Beeddlêhèm im Land Juuda, besch õf kè Fall dï lètschdd õndèr dè füèrêndê Schddædd fõ Juuda, wel õs deer sel dè Føørschdd chôô, wõ mis Fòlk Israeel hüèddê sel.“ 7 Dô hèdd dè Hèrôôdês d‘ Aschddrôlôôgê zõ sèèch grüèfdd õnd hèdd fõ enè gnäu wèllê wøssê zõ wèlèrè Ziidd enè dæ Schddärn èrschenê esch; 8 Õnd èr hèdd si õf Beeddlêhèm gschêckdd õnd gsäit: „Ggönd dèdd‘änê õnd forschèdd gnäu nach dèm Chend! Õnd wend’èr’s gfõndê händ, sô gänd’mèr Bbrechdd, damidd äu ïï chômè õnd ææs hõldigê.“ 9 Wõ si fõm Kønig dè Uufraag øbèrchôô ghaa händ, send’si dedd‘änê ggange. Õnd lõg, dè Schddärn, wõ si em Mòrgèland gsee händ, esch fòr enè fòruus ggangê. Gnäu øbèr dè Schddèll, wõ’s Chend gsii esch, esch èr abêr schddòò bblebê. 10 Wõ si dè Schddärn gsee händ, händ si sèch reesig gfrøit. 11 Õnd wõ si ès Huus ggangê send, händ’si s’Chend gsee medd dè Mariia, sïnèrê Mddêr, õnd si händ sèch a Bòdê grüèrdd  õnd ææs als Kønig ghõldiget. Ddènn händ si eri Schætz førêggnòò õnd eem Gold, Wäiräuch õnd Mørrê ggææ. 12 Em Ddräum hèdd enè Godd befòlê, ned wedêr zõm Hêrôôdès z’gòò. Ddôrõm send si õfêmêne andêrê Wääg en’erès Land zrôgg ggangê.

 

D’Flôchdd õf Ægübbdê – Dè Chendèrmord fõ Beeddlêhèm

 

13 Wõ si wäggangê send, lõg, dò esch èm Jôsèf èn Ängèl fõm Hèrr èrschenê õnd hèdd gsäit: „Schddåå uuf õnd nemm s’Chend õnd sini Mddèr zõ deer õnd fløchdd nach Ægübbdê õnd blïïb deet, bes i’s dêr sägê! Dè Hèrôôdês hèdd nämlêch fôôr s’Chend z’schê õm‘s z’ddøødê.“ 14 Dè Jôsèf esch uufgschddandê, hèdd z’metzdd e dè Nachdd s’Chend õnd sïni Mddèr zõ seech gnåå õnd esch medd‘ènè õf Ægübbdê gfløchddet. 15 Deedd esch èr bblebê bes zõm Ddôôd fõm Hèrôôdês, damedd èrfølldd weerdd, was fõm Hèrr dôr dè Pròfeedd gsäidd wôôrdên‘esch: „Õs Ægübbdê han’i min Sôôn grüèfft.“ 16 Wõ dè Hèrôôdês gmèrkdd hèt, das‘èr fõ dè Aschddrôlôôgê hendèrgangê wôôrdên’esch, esch èr fèrôckdd wôôrdê õnd hèdd befòlê alli Bbê, wõ nach dèrè Ziit, wôn’èr fõ dè Aschddrôlôôgê gnäu erfòrschdd ghaa hèt, zwöi Jåår aldd õnd drôndêr gsii send z’Beeddlêhèm õnd em ganzê Gebdd rõndõmê z’ddøødê. 17 Sôô esch erfølldd wôôrdè, was dôr dè Pròfeedd Jèrèmiia aagkøndigedd gsii esch: 18 „Mê hèdd èn Schddemm z’Raama ghøørdd, Brüèlê õnd fel schreyê: D’Raheel brüèlêdd õm erï Chend, õnd si wodd sech ned lò ddrøøschddê, wel si send nømmê dåå.“

 

Fõ Ægübbdê õf Naazarèt

 

19 Wõ dè Hèrôôdès gschddôôrbê gsii esch, lõg, dô esch dè Ängêl fõm Hèrr èm Jôsèf z‘Ægübbdê em Ddräum èrschenê 20 õnd hèdd gsäit: „Schddåå uuf õnd nemm s’Chend õnd sini Mddèr zõ deer õnd gang ès Land Israeel! Wel d, wõ s’Chend händ wellê õmbrengê, send gschddôôrbê. 21 Õnd èr esch uufgschddandê õnd hèdd s’Chend õnd sini Mddèr meddgnåå es Land Israeel. 22 Wôn’èr ghøørdd hèt, dass dè Archèla-us a Schddell fõ sim Faddèr Kønig øbèr Judææa gsii esch, hèdd èr Angschdd ghaa, dedd’änê z’gòò; õnd wôn’èr em Ddräum èn göddlèchi Wïïsig èmpfangê hèt, esch èr e’d’Gägend fõ Galilææa ggangê 23 õnd esch e’d‘Schddadd Naazarèt chôô. Sôô esch en’Èrføllig gangê, was dôr d’Pròfeedde gsäidd wôôrdên’esch: „Mê weerd èm Nazôræer sägê.“

 

Dè Jôhannês dè Ddöiffêr

 

3 E dèrê Ziidd abêr, chõmdd dè Jôhannês dè Ddöiffèr õnd bbrèdigêdd e dè Wüèschddi fõ Judææa 2 und säidd: Cheerêd õm! Wel s’Riich fõ dè Hemêl esch ganz nøøch. 3 Ddææ esch ès nämmlêch, fõ wèlêmm dè Pròfeedd Jèsäia gsäidd hèt: „Èn Schddemm fõm’ènê Rüèffèndê e dè Wüèschddi: Machêdd èm Hèrr dè Wääg bbaraadd, machêdd sin Pfaad graad!“ 4 Èèr abêr, dè Jôhannês, hèdd ès Chläid õs Kameelhòòr ghaa õnd èn Gôôrdd õs Lädèr õm sini Ländè; ggässê hèdd èr abêr Höigømbbèr õnd welldê Hònïg. 5 Dôô esch ganz Jèrusalêm õnd ganz Judææa õnd di ganz Õmgäbig fõm Jòrdaan zõ eem usè ggangê. 6 Õnd si send fõ eem em Jòrdaan ddäuffdd wôôrdê, edèm si eri Søndê bekènndd händ.

7 Wôn’èr abêr gsee hèdd, dass feli Pharisæ-er õnd Sadduzæ-er zõ sinèrê Ddäuffi chôô send, hèdd‘èr gsäit: „Eer Schlangêbruèt! Wèèr hèdd öich gsäit, das‘eer em Zòrn, wõ fòr dè Ddøørê schddòòt, chönêd èndgòò? Bbrengêd alsõ Frøchdd, wõ dè Õmcheer èndschbbrächê. Õnd mäinèdd need, er chönêd säägê: Mer händ dè Abrahamm als Faddèr! Wel ii sägên’öich, dass Godd em Abrahamm õs dènê Schddäi Chend erwèckê chönddi. 10 S‘ Bli esch dè Böim schô a’d’Wôôrzlê gläidd; jedê Bäum, wõ kè guèddi Frøchdd brengdd, weerd abghäue õnd es Füür ggrüèrdd. 11 Ich ddäuffê öich zwaar medd Wassêr zõr Õmcheer; dèè abêr, wõ nach meer chômdd, esch schddærchèr as’ii, i be ned emòl wørdîg, eem d’Sandaalê z’ddräägê; èèr werd öich medd‘èm häilîgê Gäischdd õnd medd Füür ddäuffê; 12 Sini Wòrfschuuflê esch e sinèrê Hand, õnd èr weerd sini Ddènnê grøndlêch fäägê, õnd dè Wäizzê e dè Schüür sammlê, dè Schpröi weerd èr abêr medd õnuslöschlèchlêm Füür ferbrönnê.

 

D’Ddäuffi fõm Jeesus

 

13 Ddènn esch Jeesus õs Galilææa a Jòrdaan zõm Jôhannês chôô õm sêch fõ eem lò z’ddäuffê. 14 Dè Jôhannês hèdd’nè dèfôô wèllê abhalddê õnd hèdd gsäit: Ii sèddi fõ deer ddäuffdd wäärdê, õnd duu chômsch zõ meer? Dè Jeesus hèdd‘èm abêr gsäit: Las‘ès iètzdd lò gschee! Wel sôô müèm’meer alli Grächddigkäidd erføllê. Dôô hèdd èr een glòò. 16 Õnd wõ dè Jeesus ddäuffdd gsii esch, esch èr grad õsèm Wassèr usègschdegê; õnd lõg, d’Hemêl send uufgmachdd wôôrdê, õnd èr hèdd  dè Gäischdd fõ Godd gsee wen’è Dduubê õf en abèchôô. 17 Õnd lõg, en Schdemm esch õs dè Hemêl chôô, wõ gsäidd hèt: Daas esch min Sôôn, wõn’i gäärn ha, een han’ich uusglääsê.

 

D’Ferschig fõm Jeesus

 

4 Ddènn esch dè Jeesus fõm häilîgê Gäischdd e’d’Wüèschddi usêgfüèrdd wôôrdê, õm fõm Ddüüfêl fèrschdd z’wäärdê; 2 õnd wôn’èr frzg Ddääg õnd frzg Nächdd gfaschddedd ghaa hèt, hèdd‘èr zemlêch Hõngèr ghaa. 3 Õnd dè Fèrschèr esch zõn’èm änêchôô õnd hèdd gsäit: „Wènn Du Goddês Sôôn besch, so säg, das’ès õs dènê Schddäi Brôôdd get!“ Èèr hèdd‘èm abêr gsäit: „Ès schdåådd gschrebê: Dè Mönsch läbdd ned fõm Brôôdd eläi, sòndèrn fõ jedêm Wôôrdd, wõ õs Goddês Muul chômdd.“ 5 Nächhär nemmbd’nê dè Ddüüfèl e di häilîgi Schddadd õnd schddelldd’nê õf d’Zennê fõm Ddämbbêl 6 õnd säidd zuè’nêm: „Wènn du Goddês Sôôn besch, sô ggõmbb dòò òbên‘abê, wel ès schddåådd gschrebê: Sinê Ängêl befelldd èr deer z’lièb, si sèlê dee õf dè Händ ddräägê, dèmedd du der ned din Fss amênê Schddäi aaschlååsch.“ 7 Dè Jeesus säidd zõ eem: „Ès schddåådd äu gschrebê: Du setsch dè Hèrr, din Godd, ned fersüèchê. 8 Õnd nòmòl nemmdd een dè Ddüüfêl met, õfênê seer høøchê Bäärg õnd zäigd’èm alli Riich fõ dè Wäldd õnd eri Herrlêchkäidd 9 õnd säidd zuèn’èm: „Daas allês wodd’i deer gææ, wènn du õf d’Chnöi gååsch õnd mee aabäddîsch.“ 10 Dò säidd Jeesus zn‘èm: „Gang’ewägg, Saatan, wel es schddåådd gschrebê: Du sellsch Godd, dè Hèrr, aabäddê õnd eem eläi dnê!“ 11 Ddènn hèdd’nè dè Ddüüfêl fèrlassê, und lõg, Ängêl send chôô õnd händ em ddndd.

 

D‘ Bbssbbrèdigdd z’Galiææa

 

12 Wôn’èr abêr ghøørdd hèdd, dass dè Jôhannês es Chèfi chôô esch, esch èr õf Galilææa ggangê; 13 õnd èr hèdd Naazarèt fèrlassê õnd hèdd z’Kapèrnaum, am See, em Gebdd fõ Naftali õnd Seebulòn gwånndd; 14 dèmedd erfølldd wøørdi, was dè Pròfeedd Jesäia gsäidd hèdd: 15 „Land Seebulòn õnd Land Naftali, gägè dè See zuè, õf desèrè Siitê fõm Jòrdaan, Galilææa fõ dè Naziôônê: 16 S’Fòlk, wõ em Ddõngklê ghòckedd esch, hèdd ès groossês Lchdd gsee, õnd dènè, wõ em Land õnd Schaddê fõm Ddôôd ghòckedd send, esch ès Lchdd uufggangê.“ 17 Sedd ddõõ hèdd de Jeesus aagfangê bbrèdigê õnd säägê: „Cheerêd  õm, wel s’Hemêlriich isch nøøch änêchôô!“

 

Di eerschddê Jøngèr

 

18 Wôn’er abêr am See fõ Galilææa ènddlang glåffên’esch, hèdd’èr zwöi Brüèdèrê gsee: Dè Simôn, wõ äu Peetrus häissdd, õnd dè Andreeas, sin Brüèdèr. Si händ grad ès Nètz e See ggrüèrdd, wel si send Feschèr gsii. 19 Õnd èr säidd zõ enê: „Chömedd meer nochê, ich weerdên’öich zõ Mönnschêfeschèr machchê!“ 20 Õnd sòfòrdd händ si eri Nètz fèrlassê õnd send èm nòchêgfòlgdd. 21 Wôn’èr fõ deedd wiitèrggangên’sch, hèdd èr zwöi andèri Brüèdèrê gsee: Dè Jakôôbus, dè Sôôn fòm Zebedæ-us, õnd dè Jôhannês, sin Brüèdèr. Si send met erèm Faddèr em Bôôdd gsii õnd händ d’Nètz uusbbèssèrêt; õnd èr hèdd si ggrüèfft. 22 Õnd sòfòrdd händ si s’Bôôdd õnd erê Faddèr fèrlassê õnd send èm nòchêgfòlgdd.

 

Bbrèdigdd õnd Häilligungê

 

23 Õnd èr esch en ganz Galilææa õmêzògê, hèdd e dè Sünagôôgê gleerdd õnd s’Èvangeeliõm fõm Riich bbredigedd õnd jedi Chrangkêdd õnd jedês Liidê em Fòlk ghäildd. 24 Õnd mè hèdd en ganz Süüriè fõ eem ggrêdd, õnd me hèdd zõ eem alli Liidêndê  bbrååchdd, wõ fèrschedênschddi Chrangkêddê õnd Quaalê ghaa händ, õnd Besässèni õnd Måndsøchddigi õnd Gglææmddi, õnd èr hèdd si gghäildd. 25 Õnd ès esch‘èm è grôôssi Fòlksmängngi nòchèggfòlgdd, fõ Galilææa, fõm Gebdd fõ dè zää Schddædd, fõ Jèrusalêm, fõ Judææa õnd fõm dèr’andèrè Siiddê fõm Jòrdaan.

 

D‘Seelîgbbriisigè

 

5 Wõ’nèr abêr d’Fòlksmängngni gsee hèt, esch’èr õfènê Bäärg ufê ggangê; õnd wõ’nèr abgghòkkedd gsï esch, send sini Jøngèr zuè’nèm chôô. 2 Õnd èr hèt aagfangngê rèdê õnd hèt’ênê gsäit: 3 „Fröiê chönê sèch d, wõ aarm send em Gäischdd, wel s‘ Riich fõ dè Hemêl werdd enê ghøørê. 4 Fröiê chönê sèch d, wõ ddruurig send, wel si wäärdê ddrøøschddedd wäärdê. 5 Fröiê chönê sèch di Sanfddmüèddigê, welsi s’Land wäärdê eerbê. 6 Fröiê chönê sèch d, wõ nach dè Gerächddikeit Hõngèr õnd Ddõõrschdd händ, wel si gnuèg øbèrchôô. 7 Fröiê chönê sèch di Barmhäärzigê, wel mèr enê gägènøbêr barmhäärzig werd sii. 8 Fröiê chönê sèch d, wõn’ès reins Häärz händ, wel si wäärdê Godd gsee. 9 Fröiê chönê sèch d, wõ Fredê stefddê, wel si wäärdê Goddès Chend wäärdê. 10 Fröiê chönê sèch d, wõ wäg dè Gerächddigkeit fèrfòllgdd wäärdê, wel s‘ Riich fõ dè Hemêl werdd enê ghöörê. 11 Fröiê chönêdeer öich, wènn si öich fèrschbbòddê, fèrfolgê õnd schlächdd øbèr öich rèdê wägê meer. 12 Fröijedd öich õnd jubledd, wel Godd waarddedd õf öich medd grôôsêm Lôôn e dè Hemêl; wel genäu glïïch händ’si äu d’Pròfeetê ferfòllgdd, wõ fòr öich gsii send.

 

Salz õnd Lchdd

 

13 Eer send s’Salz fõ dè Äärdê; wènn abêr s’Salz faad wôôrdê’n‘esch, medd waasêm sell mê‘s dè salzê? Me chas nømm bruuchê, me chas nômê nò fèrusê rüèrê, dass d’Mönnschê ddrõfõmê ddrambbê. 14 Eer send s’Liechdd fõ dè Wäldd; èn Schddadd wõ õfêmênê Bäärg òbè’n‘esch, cha ned fèrschddèkdd sii. 15 Mè ndêdd äu ned è Lambbê’n’aa õnd schddèlldd si õndèr’èn’è Ddòpf, sòndèrn õf’èn’ès Lambbêgschddèll, dèmedd si alli aalüüchddèdd wõ em Huus send. 16 Sôô sèll öichês Lchdd fòr allnê Mönnschê lüüchddê, dèmedd si öichi gddè Ddaaddê gseend, õnd öichê Faddèr, wõ em Hemêl esch, deføør loobê.

 

Gsètz, Pròfeedde õnd s’Riich fõ dè Hemêl

 

17 Mäinêdd need, das’i chôô be, õm s’Gsètz odêr d’Pròfeedde uufzløøsê; Ich be ned zõm uufløøsê chôô, sòndêrn zõm èrføllê. 18 Ich sägê’n’öich nämlêch: Befòr dè Hemêl õnd d’Äärdê fèrgöönd, fèrgåådd käis Jòdda òdèr ès Schddrechlï fõm Gsètz; s’ganzê Gsètz müès erfølldd sii. 19 Wènn iètzdd äinê nõmê äis fõ dènê chliinê Gsètz wäglåådd õnd d’Mönnschê esôô leerdd, dææ weerd dè Chliinschddï sii em Riich fõ dè Hemêl; dææ wo’d’Gsètz abêr iihalddêdd õnd leerdd, dææ weerd grôôss sii im Riich fõ dè Hemêl. 20 Ich sägê’n’öich: Wènn öichi Gerächddigkeidd ned bèssêr esch als diè fõ dè Schrefddgleerddê õnd Farisææêr, chönèd’êr õf ke Fall es Riich fõ dè Hemêl chôô.

 

Fõm ddøø

 

21 Eer händ ghøørdd, dass zõ dè früènèrê Gènèraziõõnê gsäidd wôôrdê’n’esch: „Du sètsch ned ddøødê. Wèn‘äinê ddøøddêdd sell èr fõr Ggrechdd gschddèlldd wäärdê.“ 22 Ich säge’n’öich abèr, dass jedê wõ hässig esch õf si Brüèdêr fõr Ggrechdd chõmbd; wèn‘ äinê abèr zõ sim Brüèdêr säidd: „Du Ddõbbêl!“, dè ghøørdd fòr’s Òbèrggrechdd; wènn abèr äinê säidd: „Machch dass’d zõm Ddüüfel chõmsch!“dææ ghøørdd es Füür fõ dè Höll. 23 Wènn Du alsõ dis Òpfèr zõm Alddaar brengsch õnd ddraa ddänksch, dass di Brüèdêr  öppîs gägê dee hèdd, 24 dè låå dis Òpfêr deedd lå leggê õnd gang fòrhäär zõ dim Brdêr dech medd eem gò fèrsøønê; õnd dènn chõmm zrõgg õnd brengng dis Òpfèr fõr Gott. Wènn du medd dim Fend õfèm Wääg zõm Ggrechdd besch, dè mach schnèll nò Fredê medd’êm, ned dass’èr dee dènn em Rechddêr uuslefèrêt õnd dè Rechddêr dee em Gfängnisdiènêr wiiddêrgedd õnd du es Gfängnis chõmsch. 26 Ich säge deer nämlêch: „Du chõmsch deet ned usê befòr’d dè lètschddi Rappê zzaaldd hesch.“

 

Fõm Ehebrächchê

 

27 Eer händ ghøørdd, dass gsäidd wôôrdê’n’esch: „Du sètsch ned ehebrächchê.“ 28 Ich sägê’n’öich abèr, dass jedê, wõ’n’è Fräu aaluègdd õnd medd erê öppis wedd haa, medd erê d‘Ehe e sim Häärz schõ bbròchchê hèdd. 29 Wènn dis rächchddê’n’Äug deech zõ dè Sønd fèrfüèrrdd, dènn riiss’ès uus õnd rüèrs èwägg fõ deer! Wel ès esch bèssêr før dee, wènn nõmê äis fõ dinê Gledêr kabõdd gåådd, als dass din ganzê Liib e’d‘Höll grüèrdd weerdd. 30 Õnd wenn dee dini rächchddi Hand zõ dè Sønd fèrfüèrrdd, dènn häu si abb õnd rüèr si wägg fõ deer! Wel ès esch bèssêr før dee, wenn nõmê äis fõ dinê Gledêr kabõdd gåådd, als dass din ganzê Liib e’d‘Höll grüèrdd weerdd. 31 Ès esch abèr gsäidd wôôrdê: „Wènn sech öppêr fõ sinèrê Fräu wòdd lå schäidê, dènn sell‘èr erê èn Schäidebrièf gææ.“ 32 Ich sägê’n’öich abèr: Jedê wõ sech fõ sinèrê Fräu låådd lå schäidê brengdd si zõm Ehebrõch, õsserdd wenn si schõ fòrhäär d’Ehe bbròchchê hedd; õnd wæær è Gschedènï hürååddêdd weerdd zõm Ehebrächêr.

 

Fõm Schwøø

 

33 Õnd nònèmòl händ‘èr ghøørdd, dass zõ dè früènèrê Gènèraziõõnê gsäidd wôôrdê’n’esch: „Du sètsch ned falsch schwøørê õnd sètîsch ïïhalddê was du Godd gschwôôrê hesch.“ 34 Ich sägê’n’öich abèr: Schwøørêdd øbèrhäubbdd need! Wèdêr bem Hemêl, wel èr de Ddrôôn fõ Godd esch; 35 nò be dè Äärdê, wel si s‘ Schämêlï fõ sinê Füèss esch; nò be Jêrusalèm, wel si d’Schddadd fõm grõssê Kønîg esch. 36 Du sètîsch äu ned be dim Chòpf schwøørê, wel du chasch ned äis Håår wiiss òdêr schwaarz machchê. 37 Sägêdd äifach: „Jå, jå! Näi, näi!“ Was ddrøbêr’uus gåådd, esch fõm Bøøsê.

 

Fõm Õmêgææ

 

38 Eer händ ghøørdd, dass gsäidd wôôrdê’n’esch: Äug õm Äug, Zaan õm Zaan. 39 Ich sägê’n’öich abèr: Weerèdd öich gaar ned gägè s’Bøøsê, sòndèrn wènn deer öbbêr õf dini rächddi Bbaggê schlåådd, dènn hèb em di andèri äunò änê; 40 õnd dèmm, wõ met deer fòrs Grechdd wòdd ggåå õnd dis Hömmli wòdd nææ, dèmm låå äu din Manddèl! 41 Õnd wènn dee öbbèr zwengdd, äi Mäilê medd’èm z’gåå, dènn gang zwöi medd eem! 42 Geb dèmm, wõ dee õm öppis frågdd, õnd schekk dææ ned fõrdd, wõ fõ deer öbbis wòdd uusleenê! 43 Eer händ ghøørdd, dass gsäidd wôôrdê’n’esch: Du sètsch di Nææchschddi gäärn haa õnd din Fend hassê. 44 Ich sägê’n’öich abèr: Händ öichi Fendê gäärn õnd bäddèdd før d, wõn’öich fèrfòllgê, 45 dêmedd eer Søøn fõ öichèm Faddèr, wõ e dè Hemêl esch, send! Wel æær låådd sini Sônnê øbèr Gueddi õnd Bøøsi lå uufgåå õnd låådd lå räägnê øbèr Gerächddi õnd Õngerächddi. 46 Wel wènn eer nõmê d gäärn händ, wõ öich gäärn händ, was händ’èr dêmedd fèrdiendd? Machê daas ned d’Zöllnèr äu esôô? 47 Õnd wenn eer nõmê öichi Brüèdèrê grüèssèdd, was machêd‘èr denn Bsõndêrs? Machêd daas ned die andèrê Fölkèr äu? 48 Eer sèddedd abèr fòllkòmmê sii, wie öichê hemmlischi Faddèr fòllkòmmên’esch.

 

Fõm Wôôlddääddig sii

 

6 Bbassêdd uuf õf öichi Grächddigkäit, dêmedd eer si ned fõr dè Lüüdd zõr Schäu stelled, õm be enê guèdd aaz’chôô! Wel sõsch händ’èr be öichèm Faddèr, wõ e dè Hemêl esch, nüüdd me z’gdd. 2 Wènn du iètzdd wôôlddääddig besch, setsch’es ned lå õmêbbòsuunê, wiè’s d’Hüüchlèr e dè Sünagôôgê õnd e dè Gassê machê, dêmedd si be dè Mönnschê høøch aagluègdd wäärdê. Ich sägê’n’öich nämlêch, d händ erè Lôôn schõ ghaa. 3 Wènn du abèr wôôlddääddig besch, sõ sett dini lenggi Hand ned wøssê, was di rächddi machcht; 4 dêmedd dini Wôôlddääddikeidd fèrschdèckdd bliibdd, õnd di Faddèr, wõ es Fèrschdèckddê gseedd, s’deer cha lå z’gdd chôô låå.

 

S’rechddigê Bäddê

 

5 Õnd wènn eer bäddêd, selled’er’s ned machê wiè d’Hüüchlèr wõ gäärn e dè Sünagôôgê õnd e dè Schtrååsênèggê bäddê, dêmedd si fõ dè Lüüdd gsee wäärdê. Ich sägê’n’öich nämlêch, diè händ erè Lôôn schõ ghaa. 6 Wènn du ebê bäddisch, sõ gang e dis Zemmèr, õnd wènn du d’Ddøørê zuè gschbblòssê hèsch, dènn bädd zõ dim Faddèr wõ em Fèrschtèckddên’esch, æær weerd s’deer lå z’gdd chôô låå. 7 Wènn eer abèr bäddêd, sèllêd’èr ned bblabbêrê wie diè fõ den’andèrê Fölkèr; wel si mäinê, dass si wägên‘erêm grôôsê Gschnårr erhøørdd wäärdê 8 Machêd’s ned gliich wiè d, wel öichê Faddèr wäis, was eer bruuchêd, befår eer nè beddêd. 9 Also bäddêd èsôô: Öisê Faddèr e dè Hemêl, din Namê sell häilig ghalddê wäärdê; 10 dïïs Riich sèll chôô; dïï Wellê sèll uusgfüèrdd wäärdê, wiè em Hemêl, sõ äu õf dè Äärdê. 11 Geb öis hødd öisês ddäglèchê Brôôt; 12 õnd fèrgeb öis öisi Søndê, sõ wiè meer äu dènê fèrgææ händ, wõn’a öis schõldig wôôrdê send; 13 õnd füèr öis ned e’d’Fèrschig, sòndèrn erløøs öis fõm Bøøsê! 14 Wel wènn deer dè Mönnschê eri Fèèlèr fèrgäänd, sõ weerd öich öichê hemlischê Faddèr äu fèrgææ; 15 abèr wènn deer dè Mönnschê ned fèrgäänd, sõ weerd öich öichê hemlischê Faddèr öichi Fèèlèr äu ned vergææ.

 

S’rechddigê Faschddê

 

16 Wènn d’èr abèr faschddêd, dè lönnd’sèch ned lå aagsee wiè’d Hüüchlèr! Wel si fèrschddèllê eri Gsechchddèr, dèmedd si dè Iidrôck machchê, si wøørdê faschddê. Ich sägen’öich abèr, diè händ erê Lôôn schôô ghaa. 17 Wènn du abèr faschddisch, dènn dduè Sallbi õf din Chòpf õnd wäsch dis Gsechchdd, 18 dèmedd du dè Mönnschê ned als äine fôôrchõmsch, wiè äinê wõ faschddêdd, sòndèrn dim Faddèr wõ em Fèrschddèckddên’esch! Õnd di Faddèr wõ es Fèrschddèckddê gseedd, weerd’s dèr lå z’gdd chôô.

 

Waarnig fõr Giiz õnd dè wälddlèchê Sôôrgê

 

19 Sammlêdd öich kèni Schætz õf dè Äärdê, wõ s’d’Mòddè frässê õnd d’Dbè s‘schddälê; 20 Sammlêdd öich abèr Schætz em Hemèl, wõ wèdèr Mòddè frässê no Dbè schddälê! 21 Wel deet, wõ di Schatz esch, deet esch äu dis Häärz. S’Lchdd fõm Körbbèr esch’s Äug; wènn dis Äug klaar esch, dènn hèt’s e dim ganzê Körbbèr Lcht. Wènn abèr s’Lchdd e deer ddõnkèl esch, wie grôôss esch dènn d’Ddõnkèlhäidd! 24 Nmêr cha zwöi Hèrrê diènê; wel änddwädèr hassdd’er dèr’äinddï õnd dèr’andèr hèdd’er gäärn, òdèr èr hèdd’s gdd medd’èm äinddè und dèr’andèr fèrachddèddèr. Eer chönèdd ned Godd diènê õnd èm Mammòn. 25 Ddõrõm säg’i öich: Sôôrgèdd öich need õm öichès Läbê, was dèr z’ässê õnd z’ddrenkkê händ; õnd sôôrgèdd öich äu need õm öichè Liib, was dèr zõm aalèggê wäärdêd haa! Esch ned s’Läbe mee als s’z’Ässê, õnd dè Liib mee als d’Chläidig? 26 Lõgedd dòch d’Fögèl fõm Hemèl aa: Si sääjê need õnd äärnddê need, õnd si sammlê äu nüüdd e dè Schüürê, õnd öichê hemmlischê Faddèr gedd’ènê ddròtzdèm z’ässê. Send eer ned vel wärddfòllèr als d? 27 Abèr wæær fõ öich cha medd Sôôrgê d’Længngi fò sim Läbê äu nõmê õmènê Èllê fèrlængngèrê? 28 Õnd werõm sôôrgèdd eer öich øbèr d’Chläidig? Luègedd dòch d’Liliè fõm Fäld aa, we si wachchsê: Si m sech ned ab, õnd si spennê äu need. 29 Ich sägen’öich abèr, dass ned èmol dè Salômô e sinèrê gannzê Bbrachchdd aagläidd gsii esch wiè äinï fõ dènê. 30 Wènn abèr Godd s‘Graas fõm Fäld, wõ hødd ståådd õnd mõõrn e Åfê ggrüèrdd weerd, sôô chläidêdd, weerdd èr dènn ned õmsô mee før öich luègê, eer Chliiglöibigê? 31 Sô sôôrgèdd öich alsô need, med dèmm, dass d’èr sägèdd: Was sèllê mèr ässê? Odèr: was sèllê mèr ddrenkê? Odèr: was sèllê mèr aalèggê? 32 Wel nach dèmm allêm frògê di andèrê Fölkèr; Öichê hemmlischê Faddèr wäiss nämlêch, dass deer das allês bruuchèd. 33 Schddrèbêdd abèr zzeerschdd nach Goddès Riich õnd nach siinèr Grächchddigkäidd! Sô weerdd öich ddaas allês gææ wäärdê. 34 Ddõrõm sôôrgèdd öich need õm dè mõõrnigi Ddaag! Wel dè mõõrnigi Ddaag weerd før sech sälbèr sôôrgê. Jedê Ddaag hèdd sälbèr gnuèg Øbêl.

 

Fõm Rechchddê

 

7 Rechddêdd need, dæmedd eer ned grechchddèdd wäärdedd! 2 Well med’dènê Gsètz wõ deer rechchddèdd wärdè’d’eer äu grechchddèdd wäärdê, õnd med’dèmm Maas wõ deer mässêd, wäärdê’deer äu gmässê. 3 Werõm gseesch du abèr dè Schbbriissê im Äug fõ dim Brüèdèr, abèr dè Balkê e diim Äug mèrksch need? 4 Òdèr werõm chasch du zõ dim Brüèdèr säge: Schtòbb, I ziè’dèr dè Schbbriissê õs’èm Äug; õnd lõg, e dim Äug hèt’s è Balkê? 5 Du Hüüchlêr, nemm zeerschdd dè Balkê õs diim Äug, õnd’dènn chasch di drõm kømmèrê, dè Schbbriissè õs êm Äug fõ dim Brüèdèr z’ziè. 6 Ggänd’s Häilîgê ned dè Hønnd õnd rüèrrêdd öichî Pèrlê ned fòr’d Söi, dæmedd si si ned öppê medd ernê Füèss fèrddrammbblê õnd sech ômmcheerê õnd öich õmlæggê.

 

Fõ de Gebäddsèrhøørîg

 

7 Beddêdd, sô weerdd öich ggææ; schêdd, sô wæærdêdd’êr fendê; chlåpfêdd’aa, sô weerdd’mê’n’öich uufddåå! Well jedê, wõ beddêdd, chõmbd øbèr; õnd wæær schchdd, dæ fenddet; õnd wæær aachlòpfd, dææ låådd’mê’n’inê. 9 Òdèr gets äinê õndèr öich, wõ sim Sôôn, wèn’èr’ên’õmènês Brôôdd beddêdd, èn Schddäi gedd, 10 òdèr äu, wenn èr’ên’õmènê Feschsch beddêdd, em è Schlangngê gedd? 11 Wènn asõ eer, wõdd dòch bøøss send, öichnê Chend gddî Sachchê gäänd, õm wefell mee weerd öiche Faddèr e dè Hemêl dènê Gdds gææ, wõ een beddê!

 

Dè schmaalî õnd dè bräiddî Wääg

 

12 Allès drõm, wõd’er wänd, dass d’Mönsche öich ddüènd, das selêdd’eer enê äu dduê; well daas säged’Gsètz õnd d’Bbròfeeddê. 13 Ggönd dõr’s ängê Ddøørli! Well s’Ddoor esch wiit òffê õnd dè Wääg esch bräit wõ es Fèrdäärbê füèrt, õnd feli send’s wõ nè göönd; wel s’ Ddøørli esch äng õnd dè Wääg esch schmaal wõ zõm Läbê füèrt, õnd wènigi send’s wõ nè fendê.

 

Waarnig fõr Faltschê Leerèr

 

15 Bbassêd uuf fòr’dè faltschê Bbròfeeddê, wõ e dè Schååfschläidêr zõ öich chömê, abèr drenennê send’si röibèrischschî Wölf! A ernê Frøchdd chönèdèrsi èrkènnê. Sammlètmê öbbè Ddruubè fõ dè Dòrnê, odèr Fiigê fõ dè Deschddlê? 17 Sõ hèdd jedè gddi Bäum guèddi Frøchdd, dè schlächddi Bäum, abèr, hèdd schlächddi Frøchdd. 18 En gddê Bäum cha ned schlächddi Frøchdd haa, wiè äu èn schlächchddê Bäum kèni gddê Frøchdd cha haa. 19 Jedê Bäum, wõ kèni guèddê Frøchdd hèdd, weerd’mè õmhäuê õnd es Füür rüèrê. 20 Ddrõmm chönèd’eer si a ernê Frøchdd erkennê. 21 Ned jedê wõ säidd: Hèrr, Hèrr! weerdd es Riich fõ dè Hemêl chôô, sòndèrn d wõ dè Wellê fõ mim Faddèr e dè Hemêl uusfüèrê. 22 Feli wäärdê a dèm Ddaag zõ meer sägê: Hèrr, Hèrr, häm’meer ned e dim Namê als Pròfeeddê grèdd õnd e dim Namê Dæmôôuusddrebê õnd e dim Namê feli mächchddigi Sachchê gmachchdd? 23 Õnd’dènn weerd ich enè klaarmachê: Ich han’öich n g’kènnt; „ffõrdd medd öich, eer wõ gäärn händ, was gägès’Gsètz esch“.

 

S’Gliichniss fõm Huus õf em Fèlsê. D’Werkig fõ dè Bärgbbrèdigt

 

24 Jedê drõm, wõ d då, mini Wôôrdd ghøørdd õnd dènåå handlèdd, esch medd èmènè gschiiddê Maa z’fèrgliichê, wõ sis Huus õf dè Fèls bboudd hèdd. 25 Õnd wõ dè Bblatzräägê aagfangê hèdd õnd d’Öbèrschwèmmîg chôô esch õnd dè Wend bblååsê õnd am Huus ggrøddlêdd hèdd, esch ès ned zämêghæidd, wel’s õf èm Fèls bboudd esch. 26 Õnd jedê, wõ d dåå, mini Wôôrdd ghøørdd õnd ned dènåå handlèdd, esch medd èmènè ddõmmê Maa z’fèrgliichê wõ sis Huus õf èm Sand bboudd hèdd. 27 Õnd wõ dè Bblatzräägê aagfangê hèdd õnd d’Öbèrschwèmmîg chôô esch õnd dè Wend bblååsê õnd am Huus ggrøddlêdd hèdd, esch ès zämêghæidd õnd èr esch ddöiff abèghæidd. 28 Õnd wõ dè Jeesus med’dèrè Rææd fèrddig gsii esch, då hèdd sèchs Folk øbèr sini Leer seer èrschdduundd; 29 wel èr hèdd gleerdd wiè äinè, wõ Gwaldd hèdd, õnd ned we di Schrefddgleerddê.

 

Häilig fõ’mènè Uussætzîgê

 

8 Wõ’n’èr abèr fõm Bäärg abègschddegê’n’esch, esch’èm è grôôssî Folksmängngi nochègfòllgdd. 2 Õnd lõg, èn Uussætzîgê esch chôô õnd hèdd sèch fòr eem a Bòdê ggrüèrrdd õnd hèdd gsäidd: Hèrr, wènn du wòtsch, chasch du mee räin machê. 3 Õnd Jeesus hèdd d’Hand uusgschddrèckdd õnd een aaglängdd õnd gsäidd: I wòdd’s; weerd räin! Õnd sòfòrdd esch’èr räin gsii fõm Uussatz. 4 Õnd Jeesus hèdd zôn’èm gsäidd: Bbass uuf, säg’s nmèrêm, sòndèrn gang häi, zäig di am Bbrschddèr õnd breng s’Òpfèr wõ Môôsês befòlê hèdd, før een als Bewiis!

 

Jeesus häildd dè Chnächdd fõm Häubbtmê z’Kapernaum

 

5 Wõ’n’èr abèr õf Kapernaum chôô esch, esch de Häubbtmê zõ’n’èm chôô, hèdd nê bbeddê 6 õnd gsäidd: Hèrr, min Chnächdd liidd dèhäim glææmdd õnd hèdd grôôssî Schmäärzê. 7 Æær säidd zõ eem: I chõmê õnd häillê’nè. 8 Dè Häubbtmê mäindd abèr: Hèrr, I be’s’ned wärdd, ddass du õndèr mis Ddachch chõmsch, säg dòch nõr äis Wôôrdd sõ weerdd min Chnächdd ghäilldd sïï. 9 Wel äu ich ben’è Mönsch, wõ õndèr Fôôrgsætzddê ståådd, õnd õnder meer hani Såldaaddê; õnd wèni zõ äim fõ dènê sägê: Gang! Dè gååd’èr; òdèr zõ’mènê andèrê: Chõmm! Dè chõmbd’èr; òdèr zõ’mènê Chnächdd: Machch daas! Dè machchdd’èrs. 10 Wõ Jeesus das ghøørdd hèdd, hèdd’èr sêch gwõndèrêdd õnd zõ dènê gsäidd, wõ eem nochêgfòllgdd send: Wørklêch, ich sägê’n’öich: Be nmèrèm en Israel hani sôô grôôssê Gläubê gfõndê. 11 Ich säge’n’öich abèr: Feli wäärdê fõ Åschddê õnd fõ Wæschddê medd Abraham, Isaak und Jakôôb em Riich fõ dè Hemêl am Ddesch setzê 12 D’Søøn fõm Riich abèr wäärdê e’d’Fenschddèrniss, wõ ddõssê’n’esch, usègrüèrrdd wäärdê. Deedd weerd ghüülêd õnd medd dè Zään gknerschêd. 13 Õnd Jeesus säidd zõm Häubbtmê: Gang, deer bbassièrd’s we du ggläubdd hèsch! Õnd sin Chnächdd esch e dærê Schddõnd gsõnd wôôrdê.

 

Jeesus häildd d’Schigèrmuèddèr fõm Peetrus õnd andèri Chranki

 

14 Õnd wõ Jeesus es Huus fõm Peetrus chôô esch, gseedd’èr dæm sini Schwigèrmuèddèr leggê õnd a Fbêr liidê. 15 Õnd èr berüèrdd eri Hand, õnd’s Fbêr esch wägg gangê be erê, õnd si esch uufgschddandê õnd hèdd’èm ddnt. 16 Wõ’s abèr Ååbê wôôrdê’n’esch händ’si feli Besässênî zõ’n’èm bbrååchdd, õnd er hèdd d’Gäischddèr med Wôôrdd uusddrebê õnd alli Chrankê ghäilt, 17 dèmedd erfølldd wôôrdê’n’esch, was dõr dè Bbròfeedd Jèsäja gsäidd wôôrdê’n’esch; dææ wõ säidd: „Èr hèdd öisi Gebrächchê wägg’gnåå, õnd öisi Chrankêdd hèdd’èr fõrdd’ddräidd.“

 

Zwöi verschednigi Nochfolgêr fõ Jeesus

 

18 Wõ Jeesus abèr en grôôsi Folksmängngi õm sech gsee hèdd, hèdd’èr befòlê a’s andèrê Uufèr z’faarê.  19 Õnd èn Schreftgeleerddê esch zõ’n’èm änê’ddräddê õnd hèdd zõ’n’èm gsäidd: Mäischddèr, Ich wòdd deer nochêfòlgê, ègaal wõ du änegååsch. 20 Õnd Jeesus hèdd zõ’n’èm gsäidd: D’Føchs händ Høølènê õnd d’Fögèl fõm Hemèl händ Näschddèr; dè Mönschèsôôn abèr hèdd nüüd wõ’n’èr sin Chòpf cha änêlèggê. 21 Èn andèrê abèr, äinê fõ dè Jøngèr hèdd zõ’n’èm gsaidd: Hèrr, erläub’mèr zzeerschdd nò min Faddèr z’begraabê. 22 Dò hèdd Jeesus zõ’n’èm gsaidd: Fòlg meer nochê õnd lass di Ddôôddê eri Ddôôddê begraabê!

 

D’Beruigig fõm Schddôôrm

 

23 Õnd èr esch es Scheff gschddegê, õnd sini Jøñgèr send’èm gfòlgt. 24 Õnd lòg, es hèdd en grôôsê Schddôôrm aagfangê õf èm See, sõ dass s’Scheff fõ dè Wällê bedèckdd gsï esch. Æær hèdd abèr gschlååffê 25 Dò send’si zõ’n’èm änê, händ’nê gwèckdd õnd gsäidd: Hèrr, helf, mer gönd õndèr. 26 Õnd èr säidd zõ’n’ènê: Werõm händ eer sõ Angngschdd, er Chliigläubigê? Ddènn esch èr uufgschddandê, hèdd d’Wend õnd dè Schddôôrm bedrôôdd, õnd es hèdd è grôôssi Wendschddelli aagfangngê. 27 D’Mönschê abèr händ sêch gwõndèrêd õnd gsäidd: Was esch daas för en Maa, das èm sõgaar d’Wend õnd dè See fòlgê?

 

D’Häilig fõ zwöi besässênê Gadareenêr

 

28 Õnd wõ’n’èr as andèrê Uufèr e d’Gægènd fõ dè Gadareenêr chôô esch, send èm, fõ dè Grøffdd häär, zwöi Besässênî èndgägê chôô, wõ seer bøøsaarddî gsïï send, sõ das nmèr õf erèm Wääg hèdd chønnê fèrbiigåå. 29 Õnd lòg, si händ aagfangê schræiê õnd händ gsäidd: Was hämm’èr medd deer z’dd, du Sôôn Goddès? Besch du dò änêchôô, õm öis schõ fôrziitig z’quäälê? 30 Ès hèdd abèr deed è Häärdê Söi õf dè Wäid ghaa. 31 Dò händ d’Dæmôônê een bbeddê: Wènn du öis uusddriibsch, sõ scheck öis e diè Söihäärdê. 32 Õnd èr hèdd zõ enê gsäidd : Faarêd uus! Si send uusgfaarê õnd e’d’Söi gfaarê. Õnd lòg, di ganzi Häärdê hèdd sêch de Abhang abê e See gschddøørtzdd õnd esch em Wassèr õmchôô. 33 D’Herddê abèr send gfløchchddêdd, send e’d Schddadd gangê õnd händ allês fèrzèlldd, äu was medd dè Besässênê bbassièrdd esch. 34 Õnd lòg, di ganzi Schddadd esch chôô, Jeesus endgägê; õnd wõ si’nè gsee händ, händ si’nè bbeddê, fõ erèm Gebdd wägg’z’gåå.

 

 

 

 

 

 

(ôs: S’nöiè Ddèschddamändd õf zènddraalaargäuîsch)

 

home                         zurück zu den biblischen Projekten